Arnavutluk’un başkenti Tiran’da eğitim maliyetlerindeki artış, üniversitelerdeki olumsuz koşullar ve hükümete yönelik yolsuzluk iddiaları nedeniyle düzenlenen öğrenci protestoları şiddetli çatışmalara dönüştü.
Reuters’ın aktardığına göre, çarşamba günü on binlerce öğrencinin katıldığı gösterilerde protestocular ile polis arasında çatışmalar yaşandı. Bazı göstericiler polise taş atarken, Eğitim Bakanlığı binası ve iki bankada yangın çıktı.
Polis, çöp konteynerlerinin devrildiği ve bazı iş yerlerinin camlarının kırıldığı gösterilere göz yaşartıcı gaz ve tazyikli suyla müdahale etti. Eğitim Bakanlığı yakınlarında bulunan Raiffeisen Bank şubesinin de alev aldığı bildirildi.
Gösteriler, Mayıs 2025’te yapılan seçimlerde dördüncü kez iktidara gelen Başbakan Edi Rama’ya karşı düzenlenen en şiddetli protestolardan biri oldu.
Hükümetin üst düzey yetkililerine yönelik yolsuzluk iddialarının kamuoyunda yarattığı rahatsızlık, öğrencilerin eğitim ve ekonomik koşullara ilişkin talepleriyle birleşti.
Gösteriye katılan ve yalnızca adını paylaşan Lora isimli öğrenci, Reuters’a yaptığı açıklamada, “Bu bir devrim. Barışçıl protestolardan yorulduk. Rama istifa edene kadar durmayacağız” ifadelerini kullandı.
Protestocular, gösteriler boyunca “İstifa” ve “Suç polisi” sloganları attı. Bazı öğrenciler ise mevcut muhalefet partilerini de iktidara alternatif olarak görmediklerini dile getirdi.
TRUMP’IN DAMADININ PROJESİ DE TEPKİ ÇEKMİŞTİ
Arnavutluk’ta hükümet karşıtı gösteriler, yaz aylarında ülkenin güney kıyısında yapılması planlanan lüks tatil köyü projesine yönelik tepkilerle başlamıştı.
ABD Başkanı Donald Trump’ın damadı Jared Kushner’in desteklediği proje, hukuki anlaşmazlıklara konu olurken, bölgede yapılaşmaya karşı çıkan yurttaşların protestolarına neden olmuştu.
Yaz boyunca barışçıl şekilde devam eden gösteriler, eğitim maliyetlerindeki artış ve yolsuzluk iddialarına yönelik tepkilerin büyümesiyle daha geniş bir protesto hareketine dönüştü.
Öğrenci temsilcileri, gösterilerin üniversitelerdeki yetersiz koşullar, yüksek öğrenim maliyetleri, mali destek eksikliği ve mezuniyet sonrasında yaşanan işsizlik sorunları nedeniyle düzenlendiğini açıkladı.
Arnavutluk basınında yer alan haberlere göre, başkent Tiran’da başlayan protestolar Elbasan ve İşkodra kentlerindeki üniversitelere de yayıldı.
Arnavutluk’taki gösteriler, Avrupa’nın çeşitli ülkelerinde eğitim ve yaşam koşullarının iyileştirilmesi talebiyle düzenlenen öğrenci eylemlerinin yaşandığı bir döneme denk geldi.
Fransa’da da lise öğrencileri, öğretmen eksikliği, kalabalık sınıflar ve yetersiz okul binalarına karşı haftalardır protestolar düzenliyor.
HÜKÜMETTEN AÇIKLAMA: “ŞİDDETİN BAHANESİ OLAMAZ”
Arnavutluk hükümeti, gösteriler sırasında yaşanan şiddet olaylarını kınayarak protestoculara itidal çağrısında bulundu.
Başbakan Yardımcısı Albana Koçiu, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, protesto hakkının meşru olduğunu ancak şiddetin kabul edilemeyeceğini belirtti.
Koçiu, “Protesto etmek meşru bir haktır ancak bu hak şiddetin, kentin tahrip edilmesinin veya sokak ortasında yaşanan çirkin çatışmaların bahanesi olamaz” dedi.
Öğrencilere ve protesto hakkını savunan yurttaşlara seslenen Koçiu, göstericileri şiddet ve vandalizmden uzak durmaya çağırdı.
Arnavutluk polisi de yaptığı açıklamada, kamu mallarına zarar veren, yangın çıkaran veya güvenlik güçlerine saldıran kişilerin işledikleri suçlar kapsamında yasal sorumluluk taşıyacağını bildirdi.
